[VIDEO] Przyszłość z węgla

Rewitalizacja i udostępnienie poprzemysłowego Dziedzictwa Górnego Śląska oraz digitalizacja zasobów Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu – to plany tej placówki oraz Województwa Śląskiego i miasta Zabrze na najbliższe lata

W sali witrażowej Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu odbyła się konferencja podsumowująca minione dziesięciolecie działalności placówki. Powstanie i oddanie do użytku Kopalni Guido w grudniu 2015 roku rozpoczęło nowy rozdział działalności placówki.

„Przez tych kilka lat udało nam się przywrócić dumę z przemysłowego dziedzictwa naszego regionu. Obiekty, które zdołaliśmy uratować i odrestaurować, świadczą o pięknej historii, ale i stają się nowym symbolem tego miejsca. Kiedyś uczyliśmy się w Europie, jak dbać o to dziedzictwo, eksponować je i mówić o nim. Dziś to europejskie muzea przyjeżdżają do nas, by czerpać światowe wzory, a obiekty w Zabrzu są perłą na mapie poindustrialnych zabytków” – powiedział Henryk Mercik, członek Zarządu Województwa.

W spotkaniu wzięła udział Małgorzata Mańka Szulik, prezydent Zabrza, Bartłomiej Szewczyk, dyrektor Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu oraz prof. Janusz Janeczek, rektor Uniwersytetu Śląskiego w latach 2002-2008 – profesor nauk o Ziemi.

Dyrektor Szewczyk przedstawił trzy projekty, które w najbliższych latach zamierza realizować Muzeum. Pierwszym jest „E-Muzeum”, czyli digitalizacja przestrzenna infrastruktury naziemnej i podziemnej likwidowanych zakładów wydobywczych, w szczególności kopalń województwa śląskiego. Zdigitalizowane w formie 2D i 3D zbiory zostaną udostępnione za pośrednictwem platformy internetowej. Wartość projektu szacuje się na 3,8 mln zł, a środki mają pochodzić m.in. z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego.

Najbardziej spektakularna inwestycja dotyczy rewitalizacji wieży ciśnień przy ul. Zamoyskiego. Wzniesiony w 1909 roku obiekt jest symbolem miasta, a w przyszłości ma stać się przestrzenią wystawienniczą i edukacyjną. Eksponowane tu będą zagadnienia związane z węglem – historią powstania, wykorzystania w życiu codziennym oraz w nowych technologiach. Rektor Uniwersytetu Śląskiego powołał zespół, który opracuje koncepcję tego miejsca. W skład zespołu pod przewodnictwem prof. Janusza Janeczka weszli: dr Jerzy Jarosz – polski fizyk, popularyzator nauki, współtwórca parku 12 C Kopalni Luiza, dr Andrzej Boczarowski – paleontolog, geolog, muzeolog, grafik i informatyk programista, a także konsultant naukowy Parku Nauki i Rozrywki w Krasiejowie oraz dr hab. prof. UŚ Mirosław Nakonieczny, kierownik Katedry Fizjologii Zwierząt i Ekotoksykologii UŚ. Jak zapowiedział profesor Janeczek, grupa jest otwarta, a dołączyć do niej mają również naukowcy z Politechniki Śląskiej. Koszt inwestycji szacuje się na ponad 21 mln zł, na ten cel planuje się pozyskać środki z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020.

Trzecim elementem wieloletniego planu rozbudowy muzeum jest rewitalizacja i udostępnienie dziedzictwa Górnego Śląska. Projekt został zgłoszony do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego jako propozycja Województwa Śląskiego dotycząca rozszerzenia zapisów Kontraktu Terytorialnego. W ramach przedsięwzięcia planuje się rewitalizację, adaptację i nadanie nowych funkcji zabytkowym obiektom związanym z dziedzictwem przemysłowym miasta należącym do Muzeum. Najciekawszym przedsięwzięciem będzie remont i konserwacja maszyny parowej działającej nieprzerwanie od 1915 roku, do której dobudowana zostanie wytwornica pary w dawnej maszynowni szybu. Rewitalizacji poddane zostaną także budynki warsztatu elektrycznego, cechowni oraz budynek samego Muzeum, którego stan po pożarze w 2011 uległ znacznemu pogorszeniu. Łączną wartość projektu określono na prawie 43 miliony złotych. Planuje się, że w sfinansowaniu przedsięwzięcia pomogą pieniądze z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 oraz Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Fot. BP Tomasz Żak